Hộ kinh doanh nghỉ hẳn cần làm hai việc song song với hai nơi: chốt nghĩa vụ thuế với thuế cơ sở quản lý hộ (khai kỳ cuối, nộp hết thuế, dừng hoá đơn, đề nghị chấm dứt hiệu lực mã số thuế của hộ) và làm thủ tục chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh với cơ quan đăng ký hộ kinh doanh ở địa phương (trả lại giấy chứng nhận). Nguyên tắc thứ tự: chốt thuế trước, trả giấy sau, vì hồ sơ chấm dứt thường cần xác nhận đã hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Từ năm 2026, phương pháp khoán đã chấm dứt theo Nghị quyết 198/2025/QH15, hộ tự khai theo kỳ. Nghĩa là kỳ cuối cùng phải có tờ khai do chính hộ lập, không còn “hết năm là hết khoán” như trước. Đóng cửa mà không làm thủ tục, hệ thống vẫn chờ tờ khai các kỳ sau — và vài năm sau chủ hộ nhận thông báo nợ cho một tiệm đã đóng từ lâu.
Nghỉ hẳn khác tạm nghỉ ở đâu
| Tạm ngừng | Nghỉ hẳn | |
|---|---|---|
| Giấy chứng nhận đăng ký hộ | Giữ nguyên | Trả lại, chấm dứt |
| Mã số thuế của hộ | Còn hiệu lực, trạng thái tạm ngừng | Chấm dứt hiệu lực |
| Hoá đơn, máy tính tiền | Dừng tạm thời | Ngừng sử dụng hẳn |
| Tờ khai | Không nộp các kỳ trọn tạm ngừng | Nộp kỳ cuối, sau đó không còn kỳ nào |
| Mở lại | Báo hoạt động lại | Đăng ký hộ mới từ đầu |
Chưa chắc có mở lại hay không thì tạm ngừng trước. Chắc chắn nghỉ — chuyển nghề, về quê, lên doanh nghiệp — thì làm chấm dứt cho gọn.
Lưu ý: từ 1/7/2025, cá nhân dùng số định danh cá nhân thay mã số thuế. Chấm dứt phần đăng ký của hộ kinh doanh không làm mất số định danh của chủ hộ; chủ hộ vẫn dùng số đó cho lương, quyết toán cá nhân, mua bán nhà đất sau này.
Thứ tự: chốt thuế trước, trả giấy sau
- Chọn ngày nghỉ, báo trước cho khách quen, nhà cung cấp, chủ nhà.
- Bán hoặc xử lý hàng tồn, tài sản trước ngày nghỉ (xem mục dưới).
- Lập hoá đơn đủ cho mọi lần bán tới ngày cuối; xử lý hoá đơn sai sót còn treo.
- Ngừng sử dụng hoá đơn điện tử, máy tính tiền theo thủ tục trên cổng hoá đơn điện tử và với đơn vị cung cấp giải pháp.
- Khai tờ khai kỳ cuối (tháng hoặc quý có ngày nghỉ) và các thông báo, khai báo khác theo quy định cho hộ nghỉ kinh doanh.
- Nộp hết thuế kỳ cuối, nợ cũ, tiền chậm nộp.
- Đề nghị chấm dứt hiệu lực mã số thuế của hộ với thuế cơ sở; nhận thông báo.
- Nộp thông báo chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh với cơ quan đăng ký hộ kinh doanh ở địa phương, trả giấy chứng nhận.
Mẫu biểu và thứ tự chi tiết giữa bước 7 và 8 có thể khác nhau theo văn bản hướng dẫn hiện hành và cách phối hợp ở từng địa phương — hỏi thuế cơ sở một lần trước khi bắt đầu để làm đúng một lượt.
Kỳ khai cuối cùng: những khoản phải cộng
Tờ khai kỳ cuối hay bị khai thiếu vì chủ hộ chỉ nghĩ tới tiền bán hàng thường ngày. Doanh thu kỳ cuối còn gồm:
- Tiền bán thanh lý hàng tồn, kể cả bán lỗ, bán cả lô cho người khác.
- Tiền bán tủ, kệ, máy móc dùng để kinh doanh nếu quy định hiện hành tính vào doanh thu của hộ — hỏi thuế cơ sở với tài sản có giá trị lớn.
- Tiền khách đặt cọc cho hàng sẽ giao trước ngày nghỉ.
- Doanh thu qua sàn thương mại điện tử: phần sàn đã khấu trừ, nộp thay thì có cách thể hiện riêng; đối chiếu báo cáo của sàn cho tới ngày đóng gian hàng.
Tiền khách còn nợ, thu sau ngày nghỉ: đó là tiền của hàng đã bán và đã có hoá đơn trước đó, không phải doanh thu mới; giữ sổ theo dõi để khỏi lẫn.
Doanh thu cả năm dưới ngưỡng không phải nộp thuế thì vẫn thực hiện khai báo theo quy định cho nhóm dưới ngưỡng; ngưỡng trước đây là 100 triệu đồng/năm và đã được nâng trong đợt sửa luật 2024–2025, tra mức hiện hành.
Hoá đơn, máy tính tiền, tài khoản bán hàng
- Hoá đơn điện tử: gửi thông báo ngừng sử dụng trên cổng hoá đơn điện tử theo quy định về hoá đơn, chứng từ (Nghị định 254/2026/NĐ-CP, Thông tư 91/2026/TT-BTC). Sau đó không lập thêm hoá đơn nào.
- Máy tính tiền: báo đơn vị cung cấp dừng kết nối, chấm dứt hợp đồng dịch vụ. Tải về lưu dữ liệu hoá đơn đã lập.
- Mã QR nhận tiền, tài khoản bán hàng: gỡ mã QR ở quầy, trên bao bì, trên trang bán hàng. Tiền còn chuyển vào sau ngày nghỉ sẽ rất khó giải thích.
- Gian hàng trên sàn: đóng gian hàng, lấy báo cáo đối soát cuối cùng.
Nợ cũ, tiền chậm nộp và những thông báo đến sau
Nhiều hộ đóng cửa rồi vẫn nhận thông báo nợ vì ba nguồn:
- Nợ từ thời khoán chưa nộp hết, hoặc lệ phí môn bài các năm trước năm 2026 (lệ phí này đã bãi bỏ từ 1/1/2026, nhưng nợ cũ vẫn còn).
- Tờ khai các kỳ sau ngày nghỉ mà hệ thống vẫn chờ vì hộ chưa làm thủ tục — sinh ra “nộp chậm” ảo.
- Tiền chậm nộp tiếp tục tính trên khoản nợ còn lại.
Nghĩa vụ thuế của hộ gắn với cá nhân chủ hộ, không mất đi vì tiệm đã đóng. Trước khi nộp thông báo chấm dứt, tra số còn nợ trên tài khoản thuế và nộp hết một lần.
Hộ có người làm thuê, nhiều địa điểm hoặc chuyển cho người khác
- Có người làm thuê: trả đủ lương tới ngày nghỉ, khấu trừ thuế thu nhập cá nhân nếu thuộc diện, và khai kỳ có trả thu nhập. Người làm có thể cần giấy xác nhận thu nhập để quyết toán hoặc xin việc nơi khác — cấp trước khi đóng.
- Nhiều địa điểm kinh doanh: nghỉ một điểm mà các điểm khác vẫn bán thì đó là thay đổi địa điểm, không phải chấm dứt hộ. Chỉ khi nghỉ tất cả mới làm chấm dứt hộ.
- Giao lại cửa hàng cho người khác (con cái, người mua lại): người mới đăng ký hộ của họ; hộ cũ vẫn phải chốt thuế và chấm dứt như trên. Không để người mới tiếp tục bán dưới đăng ký, hoá đơn, mã QR của hộ cũ — mọi doanh thu khi đó vẫn tính cho chủ hộ cũ.
Ví dụ giả định
Giả sử bà chủ một tiệm tạp hoá khai thuế theo quý, quyết định nghỉ hẳn từ 1/11/2026 để về quê. Tháng 10, bà bán thanh lý phần lớn hàng cho một tiệm gần đó, lập hoá đơn; tủ lạnh, kệ hàng bán cho người quen, hỏi thuế cơ sở cách ghi. Ngày 31/10 lập hoá đơn cuối, gửi thông báo ngừng sử dụng hoá đơn, báo dừng máy tính tiền, gỡ mã QR. Tờ khai quý IV/2026 khai doanh thu tháng 10 gồm cả tiền thanh lý, nộp sớm trong tháng 11 thay vì chờ hạn cuối tháng 1. Tra tài khoản thấy còn nợ lệ phí môn bài năm 2024, nộp luôn. Sau đó đề nghị chấm dứt mã số thuế của hộ, rồi nộp thông báo chấm dứt hộ kinh doanh ở uỷ ban nhân dân phường, trả giấy chứng nhận.
Việc, ai làm, hạn và chỗ tự kiểm tra
| Việc | Ai làm | Hạn |
|---|---|---|
| Hỏi thuế cơ sở thứ tự, mẫu biểu áp dụng | Chủ hộ | Trước ngày nghỉ |
| Thanh lý hàng tồn, tài sản; lập hoá đơn | Chủ hộ | Trước ngày nghỉ |
| Ngừng hoá đơn điện tử, máy tính tiền, mã QR | Chủ hộ | Ngày nghỉ |
| Tờ khai kỳ cuối, nộp hết thuế và nợ cũ | Chủ hộ hoặc người làm dịch vụ | Không để tới hạn cuối |
| Chấm dứt mã số thuế; chấm dứt đăng ký hộ, trả giấy | Chủ hộ | Sau khi xong thuế |
| Lưu sổ, hoá đơn, tờ khai | Chủ hộ | Nhiều năm sau khi nghỉ |
Chỗ kiểm: ứng dụng thuế trên điện thoại hoặc tài khoản thuế điện tử (số còn nợ, tờ khai hệ thống còn chờ), trang tra cứu thông tin người nộp thuế (trạng thái của hộ sau khi chấm dứt), cổng hoá đơn điện tử (đã ngừng sử dụng hoá đơn chưa). Thắc mắc thì hỏi thuế cơ sở quản lý địa bàn.
Câu hỏi thường gặp
Không làm thủ tục mà cứ đóng cửa thì sao?
Hệ thống vẫn coi hộ đang hoạt động, chờ tờ khai các kỳ sau, và có thể xác minh ghi nhận hộ không còn hoạt động tại địa chỉ. Nợ và tiền chậm nộp vẫn gắn với chủ hộ.
Doanh thu kỳ cuối dưới ngưỡng thì có phải khai không?
Ngưỡng xét trên doanh thu cả năm, không phải từng kỳ. Nhóm dưới ngưỡng vẫn có nghĩa vụ thông báo, khai báo theo quy định; hỏi thuế cơ sở để làm đúng cho kỳ cuối.
Bán tủ kệ, máy móc khi nghỉ có phải tính thuế không?
Tuỳ quy định hiện hành về doanh thu của hộ kinh doanh và giá trị tài sản. Hỏi thuế cơ sở trước khi bán tài sản có giá trị lớn, và giữ giấy tờ mua bán.
Chủ hộ chuyển sang làm công ty thì có phải đóng hộ không?
Nếu chuyển toàn bộ hoạt động sang doanh nghiệp thì nên chấm dứt hộ kinh doanh, sau khi đã chốt thuế kỳ cuối, để không có hai nơi cùng kê khai một hoạt động.
Đóng hộ rồi có mở lại được không?
Được, bằng thủ tục đăng ký hộ kinh doanh mới. Vì vậy nếu chưa chắc nghỉ hẳn, cân nhắc tạm ngừng trước.
Chủ hộ đã chuyển đi tỉnh khác thì làm thủ tục ở đâu?
Thủ tục vẫn làm với thuế cơ sở và cơ quan đăng ký hộ kinh doanh nơi hộ từng đặt địa điểm. Phần lớn việc khai, nộp làm được qua ứng dụng thuế; giấy tờ cần nộp trực tiếp thì có thể uỷ quyền cho người ở lại.
Sổ sách của hộ phải giữ bao lâu sau khi nghỉ?
Giữ sổ doanh thu, hoá đơn, tờ khai và chứng từ nộp thuế nhiều năm, ít nhất trong khoảng thời gian cơ quan thuế còn có thể kiểm tra các kỳ đã khai. Bản điện tử tải về từ các cổng nên sao lưu một nơi an toàn.
